Mümin “Nemelazımcı” Olamaz

Rabbimiz (cc) şöyle buyurmaktadır:
“Ey inananlar! Siz kendinizden sorumlusunuz. Siz doğru yolda olduğunuz takdirde, yoldan sapanlar size zarar veremez. Hepinizin dönüşü Allah’adır; O, yaptıklarınızı size haber verecektir.” (Mâide, 5/105)
Bu ayetten, “Kimse kimseye karışmasın, herkes kendi köşesine çekilsin” gibi bir mana çıkarılmamalıdır. Bilinmelidir ki; doğru yolda olmanın ve hidayeti muhafaza etmenin temel şartlarından biri de gücü yettiğince iyiliği yaymak ve kötülüğe engel olmaktır. Nitekim Kur’an-ı Kerim’de şöyle buyurulur:
• “İçinizden hayra çağıran, iyiliği emredip kötülükten men eden bir topluluk bulunsun. İşte onlar kurtuluşa erenlerdir.” (Âl-i İmrân, 3/104)
• “Siz, insanlar için çıkarılmış en hayırlı ümmet oldunuz; çünkü iyiliği emreder, kötülükten men edersiniz.” (Âl-i İmrân, 3/ 110)
Toplumsal Sorumluluk ve Hz. Ebubekir’in Uyarısı
Sevgili Peygamberimiz (sas) bir hadis-i şeriflerinde sorumluluk derecelerini şöyle ifade etmiştir: “Sizden kim bir kötülük görürse onu eliyle düzeltsin; buna gücü yetmezse diliyle düzeltsin; buna da gücü yetmezse kalbiyle buğz etsin (onun kötü olduğunu içinden geçirsin).”
Hz. Ebubekir (ra) bir gün minberde bu konunun hayatiyetine dikkat çekerek şunları söylemiştir:
“Ey insanlar! Siz bu ayeti (Mâide 105) okuyor ama yanlış yorumluyorsunuz. Ben Resulullah’tan işittim ki: ‘İnsanlar bir kötülüğü görüp de onu değiştirmezlerse, Allah’ın onlara genel bir azap göndermesi yakındır.’ Sakın ayeti yanlış anlayıp ‘Nemelazım, ben kendime bakarım’ demeyin! Allah’a yemin ederim ki; ya iyiliği emreder kötülükten men edersiniz ya da Allah en kötülerinizi size musallat eder. O zaman iyileriniz dua eder de duaları kabul olunmaz.”
Bireysel Doğruluk Yetmez
Kötülüklerin yayılmasına seyirci kalan bir toplumda, ceza sadece kötülüğü yapanla sınırlı kalmaz. Nitekim Enfâl,8/25. ayette: “Öyle bir fitneden sakının ki, aranızdan sadece zulmedenlere erişmekle kalmaz (hepinizi kuşatır),” buyurulmaktadır.
“Ben yapmıyorum ya, başkası ne yaparsa yapsın” diyerek toplumsal çürümeye göz yumanlar, o bozulmanın bir gün kendilerini de yutacağını unutmamalıdır. Mümin, yaşadığı toplumun ıslahından kendini sorumlu tutan kişidir.