İflastan Kurtulmanın Yolu, İflasın Ertelenmesi
İflastan Kurtulmanın Yolu, İflasın Ertelenmesi - Av.Duygu KIVANÇ KULBAY - Yeni Meram Gazetesi
Şirketlerin için yeni bir hukuk yolu; iflaşın ertelenmesi:
Şirketler önemlidir çünkü ekonominin çarkları şirketlerdir. Şirketler tüzel kişilerdir. Nasıl gerçek kişi olan insanların yaşaması, üretmesi insanlar/vatandaşlar, toplum/devlet açısından önemliyse; şirketlerin de yaşaması, ayakta kalması, üretmesi, katma değer yaratması hem şirketler hem de ülke ekonomisi için önemlidir. Bir şirketin işler vaziyette olması, üretim yapması, kar elde etmesi şirkete yatırım yapanları ve şirkette çalışanları, şirketin alacaklılarını doğrudan, ülke/dünya ekonomisini de dolaylı etkiler. Bir şirketi ayakta tutmak, iflastan kurtarmak denilince, tam da burada karşımıza iflasın ertelenmesi kurumu çıkar. İflasın ertelenmesi kurumu Türk Ticaret Kanunu ile İcra ve İflas Kanunu’ nda düzenlenmiştir. Erteleme kurumunun amacı, borca batık olan şirketleri, şirketlere belli bir süre tanıyarak, iflastan kurtarmaktır.
Şirketi iflastan kurtaran yol, iflasın ertelenmesi:
Son dönemlerde iş dünyasında sıkça karşılaştığımız, sıkça başvurulan hukuki kurumların başında iflasın ertelenmesi gelmekte. İflasın ertelenmesi kurumunun özü, borca batık durumda olan, başka bir deyişle; borçları alacaklarından/gelirlerinden (pasifleri aktiflerinden) fazla olan sermaye şirketleri ve kooperatiflerin iflastan kurtarılması, iflaslarının önlenmesi ve ekonomik hayata kazandırılmasıdır.
Sermaye şirketleri, iflasın ertelenmesi yoluna başvurabilir:
Borçlarını ödeme güçlüğü içinde olan, Kanun’daki tabirle borca batık olan sermaye şirketleri, iflastan kurtulmak için iflasın ertelenmesi yoluna başvurabilirler. İflasın ertelenmesi yoluna başvurabilecek şirketler, anonim şirketler, limited şirketler ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerdir. Uygulamada anonim ve limited şirketler karşımıza daha çok çıkar.
Şirketin borca batık olması, borcunun alacağından çok olması:
İflasın ertelenmesi yoluna başvurmada ilk şart, şirketin borca batık olmasıdır. Borca batıklık durumu hazırlanan ara bilanço ile tespit edilir. Hazırlanacak ara bilançoda öncelikle şirketin aktifleri dediğimiz, şirketin mevcut malları, alacakları yazılır. Daha sonra şirketin pasifleri; yani şirket borçları yazılır. Ara bilançoya göre pasifler aktiflerden fazla ise şirket borca batık demektir. Tabi ki; tüm şirketler ödemelerini zamanında ve eksiksiz yapmak, gelir-gider döngüsünü korumak, çarkları döndürmek ister. Fakat bazen ticarete işler istenildiği, beklenildiği, planlandığı gibi gitmez. Şirketten veya dış sebeplerden kaynaklı ödemelerde güçlük çıkar. Bu durum uzarsa maalesef iflaslar gündeme gelir. Fakat hukuk şirketlerin yanındadır, önemli olan şirket olarak erteleme yoluna başvurabileceğimizi bilmek ve harekete geçmektir.
Borca batıklık durumunun erken tespit edilip, vakit kaybetmeden gerekli önlemlerin alınması:
Farklı nedenlerden dolayı (ekonomik kriz, kur dalgalanmaları, şirketin kötü yönetilmesi vb.) ödeme güçlüğü içinde olan, gelir-gider döngüsünü sağlayamayan şirketlerin zaman kaybetmeden ara bilanço ile borca batıklık durumunun tespiti ve hukukun kendilerine tanıdığı iflasın ertelenmesi yoluna başvurmaları ekonomi açısından, şirketin yeniden üretime kazandırılması açısından önemlidir. Şirket ödeme güçlüğü içindeyse, zamanında senetlerini ödeyemiyorsa, ödemeler gerçekleşiyor ama gecikmeler, sarkmalar oluyorsa, şirketin pek çok borcu varsa (banka kredileri, şirket girdileri, ham madde alımları, prim ve vergi borçları vs.) şirket için hemen harekete geçme vaktidir.
İflastan kurtulmak için hızlı harekete geçmek şart:
Şirketin iflastan kurtulmasında en önemli etken şirketin ödeme güçlüğü içinde olduğunu kabul etmesi, yetkili organları (yönetim kurulu, yetkili müdür, genel kurul gibi) vasıtasıyla ödeme güçlüğü içinde olduğunun, ara bilançonun hazırlatılması ve iflasın ertelenmesi yoluna başvurulması kararının alınması, vakit kaybetmeden ara bilançonun hazırlanması ve iflasın ertelenmesi kurumuna başvurulması gereklidir. Borca batıklık durumunun bilinip harekete geçilmemesi veya şirket aleyhine başlatılan birtakım icra takiplerinden/davalardansonra harekete geçilmesi şirketi iflasa sürüklemektedir. Şirketler ne kadar çabuk gelir-gider dengelerindeki sıkıntıların farkına varıp, gerekli önlemleri alırlarsa o şirketin iflastan kurtulup, yoluna devam etmesi o kadar mümkündür. Aksi durum maalesef şirketi iflasa götürmektedir. Tüm bu nedenlerden dolayı; zamanında ve etkin kullanıldığında şirketleri iflastan kurtaran, iflasın ertelenmesi yolu son yıllarda sıkça başvurduğumuz bir hukuk yoludur.