YAZARLAR

Gazetecilik mesleği olarak Bayram zenginiyiz! Hiçbir meslekte, yılda gelenek haline getirilmiş iki ayrı bayramı yoktur. Bu anlamda çifte bayramı olan tek meslek var;

Gazetecilik!

Ancak ne var ki, iki bayramımız da günün koşulları ve gelişmelere koşut sadece kağıt üzerinde kalmış gibi gözükmektedir. Bir de bayramlarda yayınlanan hamaset yüklü, açıklamalar olmasa farkındalıktan giderek uzaklaşacağız.

Çalışan Gazeteciler Bayramı diyoruz, kalem erbabları ve haberciler hapisteler!

Sansürün kaldırışını özgürlük bağlamında Basın Bayramı olarak kutluyoruz, ne yazık ki örtülü sansürler sür-git devam edip gidiyor.

10 Ocak, Çalışan Gazeteciler Bayramı.

Basın sektöründe çalışanlarla çalıştıranlar arasındaki ilişkilerin düzenlenmesi hakkında 5953 sayılı 13 Haziran 1952 tarihli yasada, 212 sayılı yasayla yapılan değişikliklerin 10 Ocak 1961 tarihinde yürürlüğe girmesinin yıl dönümleri her yıl Çalışan Gazeteciler Bayramı olarak kutlanmaktadır.

Söz konusu düzenlemeyle bir dizi yeni haklar getirilmiş, çağdaş ve ileri düzeyde uygulama olarak heyecan uyandırmıştır. İşe iyi niyetle başlanmış, sonu getirilememiştir. 212 sayılı yasa önceler uygulanmış daha sonra kimi maddeleri rafa kaldırılmıştır. 212 sayılı yasa fikir işçilerine önemli ölçüde kazanımlar getirmesine karşın ne yazık ki, özellikle Anadolu basının da tüm maddeleri göz ardı edilmektedir. Öyle ki çalışanların çoğu asgari ücret almakla birlikte kimileri sözleşmesiz bu ücretinde altında bir getiriyle çalışmaktadır.

Basın Bayramına gelince; Reval Mülakatında İngiliz Kralı Edvard ile Rus Çarı II Nikola Osmanlı İmparatorluğu ’nu bölüşmek için anlaşmaya varmış, bunun üzerine de özgürlük yanlıları harekete geçip hürriyeti ilân etmişler, 2. Abdülhamit Kanuni Esasi yi yürürlüğe koymak zorunda kalmıştır.

2.Meşrutiyet’in ilanıyla 24 Temmuz 1908’de basında sansür uygulaması da kaldırılmıştır. İstanbul gazetelerinin 24 Temmuz 1908 tarihli sayılarında, dört satırlık resmi bildiriyle Meşrutiyet’in ilân edildiği 1876 Anayasası’na göre, seçimlerin yapılacağı duyurulmuştur.

Gazeteciler Sirkeci Garı karşısındaki lokantada toplanmış, 33 yıldan bu yana ilk kez bir araya gelmiş, örgütlenmeye ilişkin “Osmanlı Matbuat Cemiyeti’nin” temelini atmışlardır. Bu süreçte İstanbul’da İkdam, Sabah, Tercüman ve Saadet olmak üzere dört gazete çıkıyordu.

Gazeteciler, o gece sansür memurlarını gazetelere sokmamak için sabaha kadar nöbet tutmuş görevliler kapıdan geri çevrilmiş uyarıda bulunulmuştur;

“Gazeteler hürdür ve sansür yasaktır, gazeteleri sansür etmek ağır bir suçtur.”

Sansürün resmen kaldırılmasıyla basında yeni bir dönem başlamış, Meşrutiyeti ve özgürlüğü öven yazılar birbirini izlemiştir. İlk iki ayda, 200’den fazla değişik eğilimde gazete ve dergi serbestçe yayınlanmış, sayı üç ayda 607’ye ulaşmıştır. Sürgündeki gazeteci, şair ve düşün adamları İstanbul’a dönmesiyle de tam bir özgürlük ortamı oluşmuştur. Ancak ne var ki, Mehmet Vahdettin, 5 Şubat 1919 tarihli Matbuat Kararnamesi’nde sansüre yer vermiş, Mütareke döneminde İtilaf Devletleri de sansür uygulamışlardır.

TBMM tarafından hazırlanan Teşkilat-ı Esasiye Kanunu’nun 77.maddesinde

Matbuat Kanun dairesinde serbesttir ve neşredilmeden teftiş ve muayene tabi değildir” hükmüyle sansürün kaldırılmasına vurgu yapılırken Cumhuriyet döneminde 1960’da 1982’de Silahlı Kuvvetler’in yönetime el koymasıyla olağanüstü günlerin koşulunda uygulama bir süre devam etmiştir.

Sonuçta, iki bayramımızda “özde” değil sadece “sözde” kalmaktadır.

BİR DAMLA:

■ Basından yoksun olan ülkeler, adaletin yararlarından da yoksun olurlar.

> Yeni Meram >Yazarlar > BAYRAM ZENGİNİYİZ, ANCAK…
Yasal Uyarı: Yayınlanan köşe yazısı/haberin tüm hakları Yeni Meram'a aittir. Kaynak gösterilse dahi köşe yazısı/haberin tamamı özel izin alınmadan kullanılamaz.
Ancak alıntılanan köşe yazısı/haberin bir bölümü, alıntılanan habere aktif link verilerek kullanılabilir. Ayrıntılar için lütfen tıklayın.

ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan YENİ MERAM veya yenimeram.com.tr hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.